Δημήτρης Πτωχός: Ένα έργο-ορόσημο με πολυδιάστατο περιβαλλοντικό, οικονομικό και κοινωνικό αποτύπωμα στην Πελοπόννησο
Στο εμβληματικό Μέγαρο της Ακαδημίας Αθηνών υπεγράφη την Τρίτη 30 Σεπτεμβρίου 2025 η Προγραμματική Σύμβαση για τη δημιουργία του Παρατηρητηρίου Κλιματικής Προσαρμογής στην Καλαμάτα. Τη σύμβαση υπέγραψαν ο Περιφερειάρχης Πελοποννήσου, Δημήτρης Πτωχός, ο Πρόεδρος της Ακαδημίας Αθηνών, Ομότιμος Καθηγητής Μιχάλης Τιβέριος, ο Γενικός Γραμματέας της Ακαδημίας Αθηνών και Εθνικός Εκπρόσωπος για την Κλιματική Αλλαγή, Χρήστος Ζερεφός, ο Πρόεδρος της Επιτροπής Ερευνών, Νικηφόρος Διαμαντούρος, καθώς και ο Διευθύνων Σύμβουλος του Αναπτυξιακού Οργανισμού Πελοποννήσου, Θεόδωρος Κουναδέας.
Με προϋπολογισμό 4.995.280 ευρώ και συγχρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, η δημιουργία του Παρατηρητηρίου αποτελεί έργο-σταθμό για την Περιφέρεια Πελοποννήσου. Στόχος του είναι η συστηματική παρακολούθηση και ανάλυση των φαινομένων της κλιματικής αλλαγής, η έγκαιρη διάγνωση κινδύνων και η ουσιαστική υποστήριξη πολιτικών ανθεκτικότητας.
Παράλληλα, το Παρατηρητήριο θα αποτελέσει έναν ανοιχτό χώρο γνώσης και εμπειρίας για τους κατοίκους και τους επισκέπτες της Καλαμάτας. Μέσα από ψηφιακές και διαδραστικές εφαρμογές, έναν προσαρμοσμένο περιβάλλοντα χώρο και ένα εντυπωσιακό κέντρο προβολών, η κλιματική πραγματικότητα θα παρουσιάζεται με τρόπο που ενώνει την επιστήμη με την καθημερινότητα. Το περιεχόμενο του θα ανανεώνεται διαρκώς, ώστε να κρατά ζωντανό το ενδιαφέρον και να αντανακλά τις νέες προκλήσεις. Έτσι, η Πελοπόννησος δείχνει ότι ακόμη και οι μεγαλύτερες δυσκολίες μπορούν να αποτελέσουν αφετηρία για δημιουργία, συνεργασία και πρόοδο.
Η υποδομή αυτή εντάσσεται στο δίκτυο Peloponnese Immersive Experiences, το οποίο αναπτύσσεται από την Περιφέρεια, με επισκέψιμους χώρους και θεματικές γύρω από την ιστορία, τη μυθολογία, τη γαστρονομία και το περιβάλλον.
Δήλωση Περιφερειάρχη Πελοποννήσου, Δημήτρη Πτωχού:
«Η δημιουργία του Παρατηρητηρίου Κλιματικής Προσαρμογής είναι μια πρωτοβουλία με ιδιαίτερη αξία για την Πελοπόννησο. Πρώτα απ’ όλα, μας δίνει τη δυνατότητα να παρακολουθούμε και να καταγράφουμε όλα τα δεδομένα που χρειαζόμαστε, ώστε να μπορούμε να επαναδιαστασιολογήσουμε και να προσαρμόσουμε κρίσιμες υποδομές, να αξιολογούμε την πορεία των κλιματικών αλλαγών και να προλαμβάνουμε κινδύνους.
Ο δεύτερος λόγος, κατά τη γνώμη μου ακόμη πιο σημαντικός, είναι ότι η Περιφέρειά μας αποκτά μία νέα, σύγχρονη δομή με ένταση γνώσης. Δημιουργούμε ένα σημείο που μπορεί να προσελκύσει επιστήμονες και ανθρώπους με ταλέντο, οι οποίοι θα ξεδιπλώσουν τη δημιουργικότητά τους και τη γνώση τους προς όφελος της Πελοποννήσου.
Θέλω να ευχαριστήσω θερμά την Ακαδημία Αθηνών και ιδίως τον Πρόεδρο, κ. Μιχάλη Τιβέριο, και τον Γενικό Γραμματέα και Εθνικό Εκπρόσωπο για την Κλιματική Αλλαγή, κ. Χρήστο Ζερεφό, για την πολύτιμη συμβολή και την έμπνευση που προσέφεραν. Ευχαριστώ επίσης τους συνεργάτες της Περιφέρειας, τον Διευθύνοντα Σύμβουλο του Αναπτυξιακού Οργανισμού Πελοποννήσου, κ. Θεόδωρο Κουναδέα, τον Αντιπεριφερειάρχη Περιβάλλοντος κ. Αναστάσιο Αδαμόπουλο και τον Προϊστάμενο της Διαχειριστικής Αρχής κ. Αντώνη Ψαράκη για την εξαιρετική συνεργασία και τη μεθοδικότητα που επέδειξαν. Η Πελοπόννησος δείχνει ότι ακόμη και οι μεγάλες δυσκολίες, όπως η κλιματική κρίση, μπορούν να μετατραπούν σε αφετηρία για πρόοδο, δημιουργία και συνεργασία».
Δήλωση από τον Πρόεδρο Ακαδημίας Αθηνών, Μιχάλη Τιβέριο:
«Η Ακαδημία Αθηνών σήμερα βρίσκεται στην ευχάριστη θέση να υπογράψει μία πολύ σημαντική προγραμματική σύμβαση με την Περιφέρεια της Πελοποννήσου που στοχεύει στην παρακολούθηση των αλλαγών που παρατηρούνται καθημερινά στο κλίμα. Η κλιματική αλλαγή σίγουρα πρέπει να αποτελεί το κέντρο προσοχής των κυβερνώντων του πλανήτη μας, αλλά δυστυχώς ζούμε σε εποχές που ο στόχος του χρήματος ξεπερνά τους άλλους βασικούς στόχους ύπαρξης του ανθρώπου. Η Ακαδημία αισθάνεται ιδιαίτερη χαρά που συμμετέχει σε αυτό το σημαντικό κέντρο παρακολούθησης των κλιματικών αλλαγών της Πελοποννήσου επειδή, επίσης, πρωτοστατεί ένα Κέντρο της Ακαδημίας που διευθύνει ο Γενικός της Γραμματέας, ο κύριος Ζερεφός».
Δήλωση Γενικού Γραμματέα Ακαδημίας Αθηνών, Χρήστου Ζερεφού:
«Είναι μία πολύ χαρμόσυνη μέρα σήμερα και για την Πελοπόννησο και για την Ακαδημία Αθηνών. Ούτως ή άλλως, πολλοί πρωτεργάτες της Ακαδημίας προέρχονται από την Πελοπόννησο. Και επειδή έχω και εγώ κάποια ρίζα, είμαι και συγκινημένος, διότι αυτό το έργο το προγραμματίσαμε όλοι μαζί. Θέλω να ευχαριστήσω τον κύριο Περιφερειάρχη και όλα τα στελέχη της Περιφέρειας, διότι το αγκάλιασαν, όπως και εμείς φυσικά, έτσι ώστε ένα εξαιρετικά πολύπλοκο έργο, το οποίο ξεκινάει από την τελευταία χαράδρα μέχρι την παρακολούθηση της Πελοποννήσου από το διάστημα, για να τη θωρακίσουμε, να την προστατεύσουμε και να μάθουμε επιτέλους την Πελοπόννησο καλύτερα, το περιβάλλον της και να δούμε και πώς θα είναι στο μέλλον. Αυτά όλα τα έχει επιφορτιστεί το Κέντρο Ερεύνης Φυσικής της Ατμοσφαίρας και Κλιματολογίας της Ακαδημίας Αθηνών σε συνεργασία με μεγάλα Ινστιτούτα στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. Ευχαριστώ και από αυτή τη θέση, ως επόπτης του Κέντρου, για την επιτυχία με την οποία το αντιμετωπίσατε υπηρεσιακά, γραφειοκρατικά και πανευρωπαϊκά».
Δήλωση Αντιπεριφερειάρχη Περιβάλλοντος, Αναστάσιου Αδαμόπουλου:
«Σήμερα γίνεται ένα σημαντικό βήμα για τη θωράκιση της Πελοποννήσου απέναντι στις συνέπειες της κλιματικής κρίσης. Το Παρατηρητήριο αποτελεί θεμέλιο για τη βιωσιμότητα και την ανάπτυξη του τόπου μας, δίνοντας απαντήσεις σε καίρια ζητήματα που επηρεάζουν το περιβάλλον, την οικονομία και την καθημερινότητά μας».
Δήλωση Διευθύνοντα Συμβούλου του Αναπτυξιακού Οργανισμού Πελοποννήσου, Θεόδωρου Κουναδέα:
«Πρόκειται για ένα έργο εξαιρετικής σημασίας, το οποίο επιβεβαιώνει την εμπιστοσύνη προς τον Αναπτυξιακό Οργανισμό Πελοποννήσου. Δεν είναι μόνο ένα επιστημονικό εγχείρημα· έχει άμεση κοινωνική και οικονομική διάσταση και θα βελτιώσει την καθημερινότητα των πολιτών μέσα από πρακτικές εφαρμογές και αξιόπιστα δεδομένα. Θέλω να ευχαριστήσω τον Περιφερειάρχη για την εμπιστοσύνη του, την Ακαδημία Αθηνών και όλα τα στελέχη της Περιφέρειας για την άψογη συνεργασία».
Η υπογραφή της σύμβασης σηματοδοτεί ένα σημαντικό βήμα για την έρευνα και την πράξη απέναντι στις προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής, με στόχο η Πελοπόννησος να αποτελέσει πρότυπο βιώσιμης ανάπτυξης και ανθεκτικότητας.
