Κασσιανή, Κάσσυ, Κασιανή, Κασία, Κασσιανός, Κασιανός, Κάσσιος, Κάσιος, Κάσσος, Κάσσης
Σώζων, Σώζος, Σώζης, Σώζη, Σωζούσα, Σώζα
Δέσποινα, Δέσπω, Ντέπη, Πέπη, Ζέπω
Γενέθλιος
Σκιαδενή
Τσαμπίκα, Μίκα, Τσαμπίκος
Οσίας Κασσιανής της μοναχής, Αγίου Σώζοντος μάρτυρος
Η Οσία Κασσιανή η Υμνογράφος αποτελεί μοναδική γυναικεία και πνευματική μορφή της βυζαντινής Εκκλησίας, με πολυσχιδές έργο ως ποιήτρια, υμνογράφος και ηγουμένη. Γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη μεταξύ 805 και 810 από αριστοκρατική οικογένεια και διακρίθηκε από νεαρή ηλικία για τη βαθιά της μόρφωση, τη φιλοσοφική σκέψη και το θάρρος στον λόγο. Το πιο γνωστό περιστατικό της βιογραφίας της σχετίζεται με την τελετή επιλογής αυτοκρατορικής νύφης από τον Θεόφιλο, όπου απάντησε με σοφία στη φράση του αυτοκράτορα, προκαλώντας τον θαυμασμό αλλά και την «απόρριψή» της ως συζύγου του – γεγονός που την ώθησε να ακολουθήσει τον μοναχικό βίο.
Ως μοναχή αφιερώθηκε στην υπηρεσία των φτωχών και περιθωριακών γυναικών, στην πνευματική μελέτη και στη συγγραφή ύμνων. Στην Κασσιανή αποδίδονται τουλάχιστον 45 έργα, από τα οποία 23 είναι αδιαμφισβήτητα δικά της, και αρκετά ακόμη ανήκουν ενδεχομένως στο πλούσιο υμνογραφικό της corpus. Η «Κασσιανή» αναγνωρίζεται ως η πρώτη γυναίκα υμνογράφος της Ορθόδοξης Εκκλησίας με έργο που διασώθηκε στα λειτουργικά βιβλία – με κορυφαίο το περίφημο τροπάριο της Μεγάλης Τρίτης «Κύριε, η εν πολλαίς αμαρτίαις περιπεσούσα γυνή», στο οποίο αποτυπώνει πνευματικό βάθος, ειλικρινή μετάνοια και θεολογική ευαισθησία.
Το συγγραφικό της έργο ξεχωρίζει για τη βαθιά πρωτοβουλία, την αυτοπεποίθηση και την παρρησία, ενώ συνοδεύεται από ευαισθησία, θεολογική γνώση και λυρισμό. Η μνήμη της εορτάζεται στις 7 Σεπτεμβρίου, με την Εκκλησία να την προβάλλει ως υπόδειγμα πνευματικής δημιουργίας, γυναικείας προσφοράς και εσωτερικής ελευθερίας.
