Η μακρόχρονη ιστορία της Προεδρικής Φρουράς ξεκινά στις 12 Δεκεμβρίου του 1868, με τη σύσταση ενός μάχιμου και ταυτοχρόνως τελετουργικού τμήματος, του μόνιμου Στρατού, με την ονομασία «Άγημα». Σκοπός της δημιουργίας του, ήταν η παροχή άριστης στρατιωτικής εκπαίδευσης στους διακριθέντες για τη στρατιωτική τους αρετή, ώστε να αποτελέσουν υπόδειγμα εκπαίδευσης για τον υπόλοιπο Στρατό.
Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΩΝ ΕΥΖΩΝΩΝ ΣΤΗΝ ΕΚΠΟΜΠΗ “ΑΥΤΟΨΙΑ”
Οι Εύζωνες προέρχονται από οπλίτες του Πεζικού, επιλέγονται από μία επίπονη διαδικασία. Ως ακοίμητοι φρουροί, αποτείνουν φόρο τιμής στο Μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη όλο το εικοσιτετράωρο, κάτω από οποιεσδήποτε καιρικές συνθήκες, φρουρούν δε τιμητικά το Προεδρικό Μέγαρο και την πύλη του Στρατοπέδου της Προεδρικής Φρουράς. Επιπλέον, αποδίδουν τιμές στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, σε αρχηγούς ξένων κρατών και σε πρέσβεις ξένων χωρών κατά την επίδοση των διαπιστευτηρίων τους στον Πρόεδρο.
Καθήκοντα της Προεδρικής Φρουράς αποτελεί επίσης η έπαρση και η υποστολή της Ελληνικής Σημαίας στον Ιερό Βράχο της Ακρόπολης, τις Κυριακές και τις επίσημες αργίες. Η συμμετοχή τμημάτων Ευζώνων στον εορτασμό εθνικών επετείων και σε πανηγυρικές εκδηλώσεις στο εσωτερικό και το εξωτερικό. Κάθε Κυριακή, στις 11:00 π.μ., άγημα Ευζώνων παρελαύνει από το στρατόπεδο της Προεδρικής Φρουράς μέχρι το Μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη, όπου πραγματοποιείται η επίσημη τελετή αλλαγής φρουράς
Μετά τους Βαλκανικούς Πολέμους, το 1914, μετονομάζεται σε «Ανακτορική Φρουρά». Το 1929, με τις εργασιες ανέγερσης του Μνημείου του Αγνώστου Στρατιώτη, λόχος Ευζώνων με την ονομασία «Λόχος Φρουράς Προέδρου της Δημοκρατίας», αναλαμβάνει τη φύλαξη του. Με τις αλλαγές του πολιτεύματος, γίνονται διάφορες μετονομασίες: «Λόχος Βασιλικής Φρουράς» το 1940, «Τιμητική Φρουρά του Αγνώστου Στρατιώτη» το 1941, «Φρουρά Σημαίας» το 1942, «Βασιλική Φρουρά» το 1946. Ωστόσο, παρέμενε αμετάβλητη η αποστολή της τιμητικής φρούρησης του Μνημείου του Αγνώστου Στρατιώτη και των Ανακτόρων.
ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΤΟΥ BBC
Από το 1974, με την αποκατάσταση της Δημοκρατίας στην Ελλάδα, ονομάζεται οριστικά πλέον «Προεδρική Φρουρά», έχει καθαρά τελετουργικό χαρακτήρα και υπάγεται στο Στρατιωτικό Γραφείο της Προεδρίας της Δημοκρατίας.
Η στολή των Ευζώνων αποτελεί κομμάτι της εθνικής μας ταυτότητας. Από το 1821 η ευζωνική στολή των οπλαρχηγών και αγωνιστών στους απελευθερωτικούς αγώνες του έθνους κατά των Οθωμανών, στην Ελληνική Επανάσταση, καθιερώθηκε ως η επίσημη εθνική ενδυμασία. Οι στολές είναι χειροποίητες και η κατασκευή τους χρονοβόρα και με μεγάλο κόστος. Η Ζώνη, η οποία δηλώνει τον «καλά ζωσμένο» μαχητή. Η Φουστανέλα, κατασκευασμένη από 30 μέτρα λευκού υφάσματος, αποτελείται από 400 πιέτες, όσα δηλαδή και τα χρόνια της τουρκοκρατίας. Το λευκό της χρώμα, όπως επίσης και το λευκό χρώμα του Υποδήτη (πουκάμισο), συμβολίζει την αγνότητα των αγώνων για εθνική ανεξαρτησία.
Η Φέρμελη (γιλέκο) είναι το πιο δύσκολο κομμάτι της στολής και είναι κεντημένη με λευκά ή επίχρυσα νήματα σε σχέδια μεγάλης παραδοσιακής και λαογραφικής αξίας. Το Φάριον (καπέλο) με το εθνόσημο συμβολίζει τις θυσίες και το αίμα που χύθηκε από τους αγωνιστές στους απελευθερωτικούς αγώνες του Έθνους, ενώ το μαύρο μεταξωτό του θύσανο, συμβολίζει τα δάκρυα και το πένθος. Τα κυανόλευκα μεταξωτά κρόσσια στη στολή των Ευζώνων, αποτελούν σύμβολο της Ελληνικής Σημαίας. Τέλος το Τσαρούχι (υπόδημα) που είναι εξ’ ολοκλήρου χειροποίητο, κατασκευασμένο από σκληρό κόκκινο δέρμα. Ένα ζευγάρι ζυγίζει περίπου 3 κιλά επειδή στον πάτο τους έχουν 120 καρφιά και πέταλα. Σύμφωνα με την παράδοση, στη μεγάλη μαύρη φούντα του τσαρουχιού κρύβονταν λεπίδες, χρήσιμες για τη μάχη σώμα με σώμα.
Η Προεδρική Φρουρά εκτός της επίσημης ευζωνικής στολής, χρησιμοποιεί τον χειμερινό μπλε «Ντουλαμά» την Στολή Μακεδονικού Αγώνα κατά τη χειμερινή περίοδο. Τον θερινό χακί «Ντουλαμά» την Στολή Βαλκανικών Πολέμων κατά τη θερινή περίοδο και τέλος την στολή των Κρητών σε παρελάσεις και επίσημες παρατάξεις. Επιπλέον, η Προεδρική Φρουρά, θεματοφύλακας ιστορίας και πολιτισμού, διατηρεί στο αρχείο των εθνικών παραδοσιακών ενδυμασιών της, την Ποντιακή στολή, την παραδοσιακή ενδυμασία του Βρακοφόρου του Αιγαίου και τη Θρακιώτικη ενδυμασία. Αυτές φέρονται από τους Εύζωνες κατά περίπτωση, σε ημέρες μνήμης και τιμής.
